Weduwnaar uit Dublin

Illustratie: trouwakte van Andries Tak, 1682

De Ierse weduwnaar Andries Tak trouwde op 21 juni 1682 in de Grote Kerk van Alkmaar met weduwe Marij Jans. Ze woonden op dat moment allebei bij de Geest.

Vier kinderen

Marij kreeg vier kinderen van haar uit Dublin afkomstige man: op 3 november werd hun eerste dochter Jannetje gedoopt. Tweeënhalfjaar later volgde dochter Trijntje. Er volgden nog twee zoons: Philips in 1690 en Jan in 1693.

Katholiek

De vier kinderen werden gedoopt in de rooms-katholieke Sint-Laurentiuskerk. En dat is opvallend, want Andries en Marij waren in de protestantse Grote Kerk getrouwd. Wat daarvoor precies de reden is, dat weten we niet. Maar het protestantisme was de ‘officiële’ godsdienst in de Nederlanden. Andere religies, zoals het katholicisme, werden wel gedoogd. Maar een huwelijk voor bijvoorbeeld de katholieke kerk, dat was niet geldig. Voor een officieel huwelijk moesten zij ofwel voor het gerecht, ofwel voor de protestantse kerk trouwen. Het lijkt er dus op dat Andries, net als veel andere Ieren, katholiek was en voor de protestantse kerk trouwde om het officieel te maken. Hun kinderen lieten ze wel katholiek dopen: dat kon gedaan worden in ‘schuilkerken’.

Facebook
Twitter
LinkedIn
WhatsApp
Inschrijving van Johanna Jacoba West in het doopboek van de Grote Kerk van Alkmaar: 'Op gedaane Belijdenis is gedoopt, Johanna Jacoba West. Dienstmaagd Van Den Wel.Ed:Ges: Heer Fredrik Van de Wall, & gebooren op de Westkust van Sumatra, In de Oost-Indiën.'

‘Op de Westkust van Sumatra’

Johanna Jacoba West werd op 26 november 1769 gedoopt in de Alkmaarse Grote Kerk. Volgens het doopboek was zij ‘gebooren op de Westkust van Sumatra, in de Oost-Indiën’. Haar aangenomen achternaam – West – verwees ongetwijfeld naar haar geboortegrond, het westen van Sumatra, een eiland dat nu deel uitmaakt van

Detail uit de akte van notaris Adriaan Wentel, 1 februari 1748, met de beschrijving van de confrontatie met de 'vreemdelingen of poepen'.

‘Poepen’ bij Huisduinen

Op een zomermiddag in 1747 raakten gezagsdragers van Huisduinen in een weiland slaags met een groepje arbeiders, ‘meest vreemdelingen of poepen’. ‘Poepen’ was een scheldwoord voor Duitsers. Twee getuigen beschreven de confrontatie op 1 februari van het jaar daarop voor de Helderse notaris Adriaan Wentel. Allemaal baas De Duitsers waren

Illustratie: Afbeelding: Een schoolmeester aan het werk op een prent door Jan Luyken, 1694 (Rijksmuseum Amsterdam).

Twee Franse schoolmeesters

In de late zeventiende eeuw stelde het Alkmaarse stadsbestuur twee Franse schoolmeesters aan. De twee waren hugenoten oftewel Franse protestanten, op de vlucht omdat ze in Frankrijk onder druk werden gezet om zich te bekeren tot het katholieke geloof. Het stadsbestuur van Alkmaar bood hun financiële steun. Franse taalles De